Związki zawodowe
Związki zawodowe to organizacje zrzeszające pracowników w celu ochrony ich praw i interesów – mają prawo do negocjacji z pracodawcą i organizowania strajków.
Czym są związki zawodowe?
Związek zawodowy to dobrowolna organizacja pracowników, powołana do reprezentowania i obrony praw oraz interesów zawodowych i socjalnych pracowników. Prawo do tworzenia i wstępowania do związków zawodowych jest zagwarantowane w Konstytucji RP.
Kto może tworzyć związki?
Związek zawodowy mogą założyć co najmniej 10 osób uprawnionych do tworzenia związków. Od 2019 roku prawo to przysługuje nie tylko pracownikom, ale też osobom zatrudnionym na umowach cywilnoprawnych (zlecenie, dzieło) i samozatrudnionym, jeśli nie zatrudniają innych osób.
Uprawnienia związków
Związki zawodowe mają prawo do: negocjowania układów zbiorowych pracy, konsultacji przy zwolnieniach pracowników, opiniowania regulaminów pracy i wynagradzania, organizowania strajków, kontroli przestrzegania prawa pracy. Pracodawca musi konsultować ze związkami wiele decyzji kadrowych.
Ochrona działaczy
Członkowie zarządu związku podlegają szczególnej ochronie – pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę bez zgody zarządu związku. Ochrona obejmuje okres kadencji i rok po jej zakończeniu.
Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 854)