Prawo rodzinne

Zgoda na wyjazd dziecka za granicę

Wyjazd dziecka za granicę to istotna sprawa – wymaga zgody obojga rodziców z władzą rodzicielską. Przy braku zgody decyduje sąd opiekuńczy, a wywiezienie bez zgody może być uprowadzeniem rodzicielskim.

Dlaczego potrzebna jest zgoda drugiego rodzica?

Wyjazd dziecka za granicę – zwłaszcza na dłużej lub na stałe – jest uznawany w orzecznictwie za istotną sprawę dziecka. Zgodnie z art. 97 § 2 k.r.o. o takich sprawach rodzice rozstrzygają wspólnie, a w braku porozumienia orzeka sąd opiekuńczy.

Dotyczy to również krótkich wakacji, jeżeli drugi rodzic się sprzeciwia – wtedy potrzebne jest rozstrzygnięcie sądu.

Jak wygląda zgoda?

Najlepiej pisemna, zawierająca: dane dziecka i rodziców, numer paszportu/dowodu dziecka, cel i kraj wyjazdu, daty, dane osoby sprawującej opiekę. Przy wyjazdach poza UE często wymagane jest tłumaczenie i poświadczenie podpisu przez notariusza.

Paszport dla dziecka

Wniosek o paszport dla małoletniego wymaga zgody obojga rodziców (podpis obojga w urzędzie lub podpis notarialnie poświadczony). Przy braku zgody jednego z nich zastępuje ją orzeczenie sądu opiekuńczego.

Wniosek do sądu

Wniosek o rozstrzygnięcie o istotnych sprawach dziecka składa się do sądu rejonowego – wydziału rodzinnego, właściwego według miejsca zamieszkania dziecka. Opłata wynosi 100 zł. W pilnych sprawach można wnosić o zabezpieczenie.

Uprowadzenie rodzicielskie

Wywiezienie dziecka za granicę na stałe bez zgody drugiego rodzica może zostać uznane za bezprawne uprowadzenie w rozumieniu konwencji haskiej z 1980 r. Rodzic pozostawiony może żądać nakazania powrotu dziecka – postępowania te są prowadzone w trybie przyspieszonym.

📜
Podstawa prawna:
Art. 97 § 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz Konwencja dotycząca cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, sporządzona w Hadze dnia 25 października 1980 r.
Stan prawny na: 30 lipca 2026 r.
📌 Przykład

Pani Ola chce zabrać 8-letniego syna na dwutygodniowe wakacje do Egiptu. Ojciec dziecka, z którym ma wspólną władzę rodzicielską, odmawia zgody. Pani Ola składa do sądu rodzinnego wniosek o zezwolenie na wyjazd wraz z wnioskiem o zabezpieczenie, bo wylot jest za miesiąc.

Najczęściej zadawane pytania

Czy zgoda jest potrzebna przy wyjeździe do UE?

Formalnie granic w strefie Schengen się nie kontroluje, ale prawnie zgoda drugiego rodzica jest wymagana – jej brak może skutkować wnioskiem o powrót dziecka.

A jeśli drugi rodzic ma ograniczoną władzę rodzicielską?

Zależy od zakresu ograniczenia. Jeżeli sąd pozostawił mu prawo współdecydowania o istotnych sprawach, w tym o wyjazdach – zgoda nadal jest konieczna.

Czy wystarczy zgoda ustna albo SMS?

Prawnie może wystarczyć, ale dowodowo jest ryzykowna. Przewoźnicy i służby graniczne zwykle oczekują dokumentu pisemnego, często z podpisem notarialnie poświadczonym.