Prawa pokrzywdzonego
Pokrzywdzony w procesie karnym ma szerokie uprawnienia – prawo do informacji, udziału w postępowaniu, składania wniosków dowodowych i dochodzenia odszkodowania.
Kim jest pokrzywdzony?
Pokrzywdzony to osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. W postępowaniu karnym pokrzywdzony jest stroną i przysługuje mu szereg uprawnień mających chronić jego interesy.
Najważniejsze prawa
Pokrzywdzony ma prawo do: informacji o przebiegu postępowania, składania wniosków dowodowych, udziału w czynnościach procesowych (np. przesłuchaniach), przeglądania akt sprawy, złożenia wniosku o naprawienie szkody lub nawiązkę, a także do zaskarżania decyzji (np. o umorzeniu postępowania).
Oskarżyciel posiłkowy
Pokrzywdzony może działać w procesie jako oskarżyciel posiłkowy – obok prokuratora. Daje to prawo do: zadawania pytań świadkom i oskarżonemu, składania wniosków, wygłaszania mowy końcowej i wnoszenia apelacji. Aby stać się oskarżycielem posiłkowym, wystarczy złożyć oświadczenie do czasu otwarcia przewodu sądowego.
Ochrona pokrzywdzonego
Prawo przewiduje szczególną ochronę: możliwość przesłuchania na odległość (wideokonferencja), obecność osoby zaufanej przy przesłuchaniu, zakaz zbliżania się sprawcy, a w przypadku ofiar przestępstw seksualnych lub małoletnich – przesłuchanie w specjalnym trybie (tzw. „błękitny pokój"), jednorazowo.
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 37)